Самокаттарды айыптұрақтан алу: Астанада бизнес түсінікті қағидаларды сұрайды

05.11.2026

Астанада жалға берілетін мыңдаған электросамокат арнаулы тұрақтарда тұр. Сервис операторларының айтуынша, техниканы алып кету оны қайтарудан әлдеқайда оңай болып шықты, ал әр күнгі тоқтап тұру оларға шығын әкеледі. Мәселе елордадағы Кәсіпкерлер палатасында талқыланды.

Самокаттар неге тұраққа түсті
Биыл самокат прокатына қойылатын талаптар айтарлықтай қатаңдады. 1 шілдеден бастап электросамокаттар тіркеуден өтіп, мемлекеттік нөмір алуға міндетті, операторлар пайдаланушылардың жүргізуші куәлігін тексеруі керек, ал олардың жауапкершілігі сақтандырылуы тиіс. 25 тамыздан бастап тротуарлар мен жаяу жүргіншілер жолдарында жүруге тыйым салынды: самокаттарға велосипед жолдары мен велосипед жолақтары бөлінді, ал олар жоқ жерде — заң талаптарын сақтай отырып, жолдың шеткі оң жақ жолағы.

Қатаңдатуды статистикамен түсіндіреді. Полиция деректері бойынша, Астанада 10 мыңнан астам электросамокат болған, оның 8 мыңға жуығы белсенді пайдаланылған. Олардың қатысуымен 45 жол-көлік оқиғасы болып, 50 адам зардап шекті. Пайдаланушылар көбіне екі адам болып жүрген, жаяу жүргіншілер өткелінен самокаттан түспей өткен, ал самокатты кәмелетке толмағандар басқарған.

Операторларды не алаңдатады
Тәртіп орнату қажеттігіне бизнес күмән келтірмейді. Мәселе тетіктердің іс жүзінде қалай жұмыс істейтінінде. Техника арнаулы тұрақта тұрғанда компаниялар табыс таппайды, бірақ қызмет көрсетуге, ұстауға және логистикаға шығындала береді. Алынған самокаттардың сақталуына және оларды қызметкерлердің күшімен алып шығуды ұйымдастыруға қатысты да сұрақтар бар. Тақырып Бірыңғай есеп беру күнінде көтерілген, бірақ кәсіпкерлердің өтініштеріне қарағанда, әзірге шешім жоқ.

Астана әкімшілік полиция басқармасы ұсталған самокаттарды беру жақын арада басталатынын хабарлады. Алайда бизнес үшін мерзім ғана емес, нақты тәртіп те маңызды: қайда жүгіну керек, қандай құжаттар қажет, техниканы қалай алып, тұрақтан қалай шығару керек. Қарапайым әрі ашық схема болмаса, рәсім ұзаққа созылуы мүмкін, бұл қала тұрғындары үшін сервистердің қолжетімділігіне де әсер етеді.

Самокаттарға арналған тұрақтар
Кездесудің тағы бір тақырыбы — бөлінген тұрақ орындары. Кез келген жерге тасталған самокаттар жаяу жүргіншілерге кедергі келтіріп, тротуарларды алып жатыр және мүмкіндігі шектеулі адамдарға қолайсыздық туғызады. Кәсіпкерлерге City Transportation Systems ЖШС тәжірибесін ескере отырып, тұрақ орындарын бірге таңдау үшін қалалық сәулет басқармасына жүгіну ұсынылды.

Астана қаласы Кәсіпкерлер палатасының директоры Қанат Әлин тұрақтар танымал нүктелерден алыс орналасса, оларды ешкім пайдаланбайтынын атап өтті. Сондықтан орын таңдағанда жаяу жүргіншілер ағынын, ауысу тораптарын, қоғамдық кеңістіктерді және велоинфрақұрылымды ескеру қажет. Ол сондай-ақ JET Sharing ЖШС-ын электровелосипедтерді пайдалану және айыппұлдарды бөлуді автоматтандыру мәселелері жөніндегі жұмыс тобына қосуды ұсынды.

Әрі қарай не болады
Тараптар мемлекеттік органдармен бірге жұмыс тобы аясында жұмысты жалғастыруға келісті. Бизнеске техниканы қайтарудың түсінікті қағидалары, ашық мерзімдер және барлық қызметтердің келісілген әрекеттері керек, ал қалаға — жұмыс істейтін бақылау, қауіпсіз тротуарлар және ұйымдастырылған тұрақтар. Мақсат — бұзушылық үшін жаза міндетті түрде болатын, бірақ бюрократия сервистердің заңды жұмысына кедергі келтірмейтін жүйе құру.

«Вечерняя Астана» материалдары бойынша