Қыста көлікті қыздыру: қай жерде қозғалтқышты сөндіру әлі де міндетті
Қыста көлікті қыздыру: қай жерде қозғалтқышты сөндіру әлі де міндетті
Көлікті ұзақ қыздыру туралы норма заңнан алынып тасталды, бірақ бұл енді машинаны кез келген жерде және қанша болса да қыздыруға болады дегенді білдірмейді. Алматы қалалық адвокаттар алқасының адвокаты Абзал Қасымжанов қандай шектеулер әлі де қолданылатынын және оларды бұзғаны үшін не болатынын түсіндірді.
Аулаларда тыйым сақталады — белгі болмаса да
ЖҚЕ бойынша тұрғын аймақ — 5.38 белгісімен белгіленген аумақ. Алайда қағидалардың 124-тармағы тұрғын аймақтарға қойылатын талаптарды аулаларға да жеке қолданады. Ал 122-тармақтың 4-тармақшасы қозғалтқышы жұмыс істеп тұрған көліктің тұруына тыйым салады.
«Белгінің болмауы аула аумағында осы талаптарды сақтаудан босатпайды», — деп атап өтті заңгер.
Басқаша айтқанда, аулаға кіреберісте «Тұрғын аймақ» белгісі болмаса да, көлікті терезе алдында ұзақ қыздыруға қалдыруға болмайды. Бұл тыйым тұрғын кешендердің аулаларында да қолданылады және көршілердің шағымдануына байланысты емес. Ерекшелік тек электромобильдерге қарастырылған.
Тұрақтар мен паркингтер ше
«Тұрақ» деген сөздің өзі ештеңені шешпейді — оның қай жерде орналасқаны маңызды:
- ауладағы тұрақ орындары аулаларға арналған қағидаларға бағынады;
- аула мен тұрғын аймақтан тыс дүкен жанындағы бөлек тұрақ жанында үйлер тұрғаны үшін ғана тұрғын аймаққа айналмайды;
- жерасты немесе көпдеңгейлі паркингтің мәртебесі мен режимін бөлек анықтау керек.
Дау туындаса, аумақтың сызбасы, кіреберістер мен белгілердің орналасуы, нысанға арналған құжаттар қажет болады. Тұрақтың жеке меншікте болуы ЖҚЕ-нің қолданылуын өздігінен жоймайды.
Айыппұл қандай
Қағидаларды бұзып, қозғалтқышы жұмыс істеп тұрған көлікті тұраққа қойғаны үшін ӘҚБтК-нің 597-бабы бойынша жауапкершілік көзделген: 5 АЕК айыппұл, ал бір жыл ішінде қайта бұзса — 10 АЕК.
Жүргізушіні жауапқа тарту үшін мән-жайды дәлелдеу керек: көлік қай жерде тұрды, қозғалтқыш жұмыс істеп тұрды ма және қағидалар шынымен бұзылды ма. Ол үшін тұрып тұрған машинаның бір ғана фотосуреті жеткіліксіз болуы мүмкін.
Аулалардан тыс жерде бес минуттан артық қыздыруға бола ма
Әрдайым емес. ЖҚЕ-де 88-тармақтың 5-тармақшасы сақталды: ол елді мекендерде қозғалтқышы жұмыс істеп тұрған көліктің тұруына, егер бұл тұрғындарға ыңғайсыздық тудырса — мысалы, шу немесе пайдаланылған газ салдарынан — тыйым салады.
Заңгердің айтуынша, заңның заңдық күші ЖҚЕ-ден жоғары, сондықтан қайшылық болса, заң нормасы қолданылады. Бірақ бұрынғы тыйымның заңнан алынуы қалған шектеулердің бәрі автоматты түрде күшін жойды дегенді білдірмейді.
Қорытынды: аулаларда қозғалтқышты кез келген жағдайда сөндіру керек. Басқа жерлерде бәрі мән-жайға — ең алдымен жұмыс істеп тұрған қозғалтқыштың айналадағы адамдарға кедергі келтіретін-келтірмейтініне байланысты.
Ұзақ қыздыру мүлдем қажет пе
Шетелдік мамандар заманауи көліктерге бір орында ұзақ қыздыру қажет емес деп санайды. АҚШ Энергетика министрлігі мен Қоршаған ортаны қорғау агенттігі (EPA) қозғалтқышты оталдырғаннан кейін бірнеше секундтан соң-ақ жүріп кетуге кеңес береді: қозғалыс кезінде мотор бос жүрістегіден гөрі жұмыс температурасына тезірек жетеді. Ең бастысы — алғашқы минуттарда күрт үдетпей, жоғары айналымсыз байыппен жүру.
Канадада (Natural Resources Canada) көп жағдайда суық оталдырудан кейін 30 секундтай күтуге кеңес береді. Ведомство деректері бойынша, бос жүрісте 10 минут ішінде көлік 0,25–0,5 литр отын жағып, 600–1200 грамм көмірқышқыл газын шығарады. Қатты аязда қыздыру ұзағырақ уақыт алуы мүмкін.
Tengrinews.kz материалдары бойынша